Rozwój mowy dziecka
| Etap rozwoju mowy | Wiek dziecka | Ogólna charakterystyka okresu |
| Okres melodii | 0-1 | Jest to faza przygotowawcza w rozwoju mowy. W okresie tym pojawiają się formy wokalne, poprzedzające rozwój mowy właściwej (krzyk, głużenie, gaworzenie i echolalia), oraz towarzyszące im formy awokalne (mimika , pantomimika), za pomocą których dziecko sygnalizuje swoje niezaspokojone potrzeby biologiczne. W fazie melodii można wyróżnić następujące fazy: |
| Okres wyrazu | 1-2 | Po ukończeniu pierwszego roku życia, wraz ze pojawianiem się coraz to nowych doświadczeń w życiu dziecka, następuje znaczący postęp w rozwoju mowy, która staje się narzędziem eksploracji świata. Dziecko rozumie juz wiele słów, wyrażeń i zdań, choć samo nie jest jeszcze w stanie ich wszystkich wypowiedzieć. |
| Okres zdania | 2-3 | Mowa dziecka podlega dalszemu procesowi doskonalenia. Dziecko zazwyczaj wymawia poprawnie wszystkie samogłoski oraz następujące spółgłoski: wargowe p, b, m, oraz zmiękczone: pi, bi, mi; wargowo - zębowe: f, f, w, wi; środkowojęzykowe: ś, ź, ć, dź, ń, ki, gi; tylnojęzykowe: k, g, ch; przedniojęzykowo - zębowe: t, d, n; przedniojęzykowo – dziąsłowe: l. W końcowym okresie fazy zdania mogą pojawić się również głoski: przedniojęzykowo - zębowe: s, z, c, dz oraz środkowojęzykowe: ś, ź, ć, dź. |
| Okres swoistej mowy dziecięcej | 3-7 | W okresie mowy swoistej następuje dalszy rozwój umiejętności artykulacyjnych, zasobu słownictwa oraz zdolności budowania zdań złożonych. Mimo tego, mowa dziecka wciąż pozostaje daleka od doskonałości. W fazie tej występuje wiele charakterystycznych błędów, które składają się na charakterystyczny wzorzec swoistej mowy dziecięcej, takie jak: skracanie wyrazów poprzez opuszczanie sylaby początkowej i końcowej (np. komotywa – lokomotywa), przestawianie głosek (np. kordła- kołdra), tworzenie neologizmów poprzez kontaminację (np. zakluczyć – zamknąć drzwi kluczem) lub na podstawie funkcji (np. prasowaczka – żelazko). |